عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )

769

مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )

در حالتى كه تمام وزرا حضور داشتند بيرون آمد و سوار اتومبيل شد و سرباز از در اندرون تا نزديك باغ شاه كه بيرون شهر است و راه قزوين مىباشد از دو طرف ايستادند و به طرف فرنگستان روانه شد . ساير وزرا و امرا از عقب و جلو سوار اسب بودند . صدر اعظم نيز پهلوى شاه سواره مىرفت ، لكن حالت غم در صورت شاه پيدا بود . اسامى اجزاى شاه كه در سفر فرنگ خواهند بود از قرار ذيل است : نصرة السلطنه ناصر الدين ميرزا پسر شاه اعتضاد السلطنه پسر وليعهد شاهزاده نير الدوله « 1 » شاهزاده موثق الدوله « 2 » ناظر عين الدوله صدر اعظم « 3 » امين الدوله وزير وظايف و اوقاف « 4 » ناصر الملك « 5 » امير بهادر وزير دربار « 6 » وزير افخم سلطانعلى خان « 7 » ميرزا نظام مهندس الممالك وزير طرق و شوارع و معدن « 8 »

--> ( 1 ) . سلطان حسين ميرزا نير الدوله نوهء فتحعلى شاه ( 2 ) . شاهزاده مغرور ميرزا موثق الدوله ( 3 ) . سلطان عبد المجيد ميرزا عين الدوله ( 4 ) . ميرزا محسن خان امين الدوله پسر ميرزا على خان امين الدوله و شوهر خانم فخر الدوله و پدر دكتر على امينى . ( 5 ) . ميرزا ابو القاسم خان قراگزلو ناصر الملك كه در زمان محمد على شاه به صدارت رسيد و پس از مرگ عليرضا خان عضد الملك ، نخستين نايب السلطنه احمد شاه ، از جانب مجلس به نيابت سلطنت برگزيده شد . او بود كه اولتيماتوم روس را پذيرفت و مجلس دوم را منحل كرد . ( 6 ) . حسين پاشا خان قراچه داغى مردى بىاطلاع از دانش و سياست بود كه صادقانه نسبت به قاجاريه خدمتگزار بود و با مردم به خوبى رفتار مىكرد . در خانه‌اى باز و جوانمردى و مروتى تمام داشت . ( 7 ) . او نخستين دولت را در مشروطيت تشكيل داد . اين كابينه رئيس الوزرا نداشت و سلطانعلى خان وزير داخله بود . ( 8 ) . ميرزا نظام الدين متولد 1260 ه . ق در برز آباد كاشان ، پسر عموى فرخ خان امين الدوله و ازجمله 42 نفرى -